Verhoopte Gergiev-magie doet zich niet altijd voelen

Valery Gergiev kwam naar Amsterdam met ‘zijn’ Mariinski Orkest. In de koffer een geheel Russisch programma, maar Gergiev stelde teleur.

 

Ergens bovenaan het lijstje met overvolle dirigenten-agenda’s staat al jaren de klapper van Valery Gergiev. Om een idee te krijgen: vorige week dirigeerde de Rus in München, Sint-Petersburg en Brussel. Deze week staat Korea op de rol, maar niet voordat hij gisteren Amsterdam aandeed met ‘zijn’ Mariinski Orkest.

In de koffer een geheel Russisch programma. Sint-Petersburgs kernrepertoire, zoals dat heet. Desondanks deed de verhoopte Gergiev-magie zich maandag niet altijd voelen in het Concertgebouw.

Neem Tsjaikovski’s Zesde symfonie (‘Pathétique’). Zeker, er waren gedenkwaardige passages, zoals de zeldzaam zwierende vijftelsmaat in het tweede deel, of het Scherzo dat wervelde als een stevige bries over Russische sneeuwvlaktes. Mooi ook hoe Gergiev met wapperende hand het lyrische thema van het openingsdeel steeds feller liet opgloeien in de violen.

Maar ook: een rafelige inzet hier, een modderige baslijn daar. In de onstuimige doorwerking van het eerste deel bleven Tsjaikovski’s motiefstapelingen te vaak onhelder en blies climaxzoekend koper de strijkers onder de gehoorgrens.

Meer repetitietijd
Voor de pauze zwom de zwaan uit Rimski-Korsakovs Het sprookje van tsaar Saltan (suite) statig rond tussen fraai welvende strijkerslijnen en koperkoralen. In het tweede deel, ‘De tsarina in een vat op zee’, ontketende Gergiev een machtig deinen in de celli, compleet met opwaaiend schuim in subtiel vernevelde violen.

In Stravinsky’s Symfonie in C knaagde andermaal het vermoeden dat een paar uur extra repetitietijd geen kwaad had gekund – krankzinnig reisschema of niet.

Akkoord, de grote lijnen stonden strak, de meest in het oor springende montages op scherp, maar Gergiev stelde teleur in de details. Stravinsky’s onderkoelde, ironische spel van gefragmenteerde sololijntjes, versplinterde motieven en klierende middenstemmen kwam lang niet overal uit de verf.

Voor een dirigent van het kaliber Gergiev is dat best teleurstellend.

***

Rimski-Korsakov, Stravinsky, Tsjaikovski.
Mariinski Orkest o.l.v. Valery Gergiev.
Gehoord: 19/11, Concertgebouw, Amsterdam.

NRC Handelsblad 20-11-18

 

Verhoopte Gergiev-magie doet zich niet altijd voelen